Suça sürüklenen çocuklara yönelik geliştirilen koruyucu ve önleyici hizmetlerde kamusal etkinlik analizi: Osmaniye ili örneği

Çocuklar, ailenin çocuk bakımındaki ihmali, şiddet, istismar, ailenin sosyoekonomik yapısı ve çevresel etkenlere bağlı olarak suça bulaşmaktadır. Ulusal ve uluslararası literatür tarandığında çocukların suça bulaşması ifadesinin çocuk suçluluğu, suça itilen çocuk, suça sürüklenen çocuk gibi farklı isimlerle nitelendirildiği gözlemlenmiştir. Çocukların suça sürüklenmesi sorunu ülkelerin gelişmişlik düzeyi fark etmeksizin toplumları tehdit eden temel problemlerin başında gelmektedir. Bu yüzden de suça sürüklenen çocukların, bulundukları riskli ortam ve toplumsal kurallara aykırı olan davranışlardan uzaklaştırılarak bedensel, zihinsel, sosyal, sağlık ve ekonomik açıdan desteklenmesi çocukların gelişimi için elzem bir durumdur. Sosyal bir sorun olan çocukların suça sürüklenmesi sorununun ortadan kaldırılması noktasında aile başta olmak üzere sivil toplum örgütlerine ve kamu kurumlarına önemli roller düşmektedir. Yirminci yüzyıldan itibaren suça sürüklenen çocukların korunmasına yönelik ülkemizde merkezi yönetim tarafından politikalar geliştirilmiştir. Bu politikalardan birisi de suça sürüklenen çocuklara özgü koruyucu ve önleyici hizmetlerdir. Bu bağlamda Osmaniye ilinde merkezi otoritenin taşra kuruluşları eliyle sunulan koruyucu ve önleyici hizmetler çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı bu çalışmanın temel amacı, Osmaniye ili özelinde 2021 yılında dezavantajlı konumda bulunarak suça sürüklenen çocuklara yönelik geliştirilen koruyucu ve önleyici hizmetlerin kamusal etkinliklerinin analiz edilmesi ve hizmetlerin uygulama yönergelerine uygun olarak yerine getirilip getirilmediğin tespit edilmesidir. İkinci amacı ise hizmet sunulan bu çocukların gerek duygusal, zihinsel, fiziksel ve gerekse sosyokültürel yönden geliştirilmelerine yönelik yapılacak çalışmalara katkı sağlamasıdır. Araştırmanın neticesinde, kamu kurumlarının 2021 verileri incelendiğinde koruyucu ve önleyici hizmetler genel çocuk anlamında yerine getirildiği ancak Osmaniye ilinde suça çocuklara yönelik mevcut sistem önleyici, koruyucu ve onarıcı özellikleri içinde barındırmaktadır. Ancak bu özelliklerin takiplerinin yapılamaması, güçlü bir koordinasyonun bulunmaması, sağlıklı veri sisteminin olmaması nedeniyle sistemin güçlü ve zayıf yönleri tam olarak belirlenememiştir. Bu bağlamda koruyucu ve önleyici hizmetlerin kamusal etkinliği yeterli biçimde saptanamamıştır.